Ünite 1: Güncel Öneri ve Uygulamal

İyot hamilelikten başlayarak çocuğun gelişiminde önemli bir rol oynar. İyot vücutta aşağıdakiler gibi birtakım karmaşık fizyolojik mekanizmalar açısından temel olan tiroid hormonlarının sentezinde gereklidir:

• Büyüme ve beyin gelişimi
• Fertilite, normal gonadal fonksiyon
• Metabolizma
• Protein ve karbonhidrat mekanizması
• Lipid Metabolizması
• Kemik gelişimi ve metabolizma
  
• Kardiyovasküler sistemin düzenlenmesi
• Kas fonksiyonu
• Otonom sinir sitemi
• Zeka
  

İyot eksikliği şiddetli olduğunda birçoğu insan vücuduna geri dönüşü bulunmayan hasarlar veren birtakım sağlık komplikasyonlarından oluşan İyot Eksikliği Bozuklukları'na (IEB) yol açar.

Şekil 8: İyot Eksikliği Bozukluklarının (IEB) Olası Sonuçları

Kaynak: Prof. Roland Gärtner (izniyle kullanılmıştır)

Bebeklerin tamamlayıcı gıdalar yoluyla iyot alması önemlidir çünkü gıdalara iyot takviyesi yapılmadığında endemik iyot eksikliği bulunan bölgelerde anne sütündeki içerik düşüktür. Düşük iyot alımı bebeklerin gelişiminin zarar görmesi riskini artırır, tiroid fonksiyonunu etkiler ve bilişsel gelişim üzerinde önemli etkileri vardır (Black et al. 2008). Birtakım çalışmalar ve meta analizlerde çocuklarda iyot durumu ile zeka arasında ilişki olduğu gösterilmiştir (Qian et al. 2005; Gordon et al. 2009; Santiago-Fernandez et al. 2004).

Dünyanın birçok yerinde iyot alımı yetersizdir, ve beslenmede en düşük iyot seviyelerine Avrupa'da rastlanır (WHO Library: Assessment of iodine deficiency disorders 3rd edition, 2007). Bu nedenle, genel popülasyonda ev tuzunun iyotlanması, hamile ve emziren anneler, çocuklar gibi hassas popülasyon gruplarında iyot takviyesi yapılması kuvvetle önerilmekte olup, iyot eksikliğinin olumsuz sonuçlarını azaltmada etkili olduğu kanıtlanmıştır (Zimmermann et al. 2008; Zimmermann 2007). 2014 yılında DSÖ tarafından yapılan meta analizli bir sistematik inceleme şunu göstermiştir:

0-59 aylık bebeklerde güncel günlük iyot alım önerisi 90 μg'dır (WHO et al. 2007).