Ders 1: Formula ile Beslenmeye Giriş
1.2 Formula Tanımları
Bebekler için formula 1981 yılında WHO tarafından Formula Gıda Standardı'nın bir parçası olarak tanımlanmıştır:
"Bebeklerin normal beslenme gereksinimlerini karşılamak amacıyla geçerli Gıda Standartları'na uygun olarak endüstriyel amaçla formüle edilen ve onların fizyolojik özelliklerine uyarlanan anne sütü ikamesi” (Codex Alimentarius 2011a)
Anne sütü ikameleri çerçevesinde piyasada çeşitli tipte formulalar bulunmaktadır. Gıda Standartları'na göre tanımlanan anne sütü ikameleri standart formula, devam formulası ve özel tıbbi koşulları olan bebekler için üretilen özel tıbbi amaçlı formulalardan (FSMP) oluşur. Formulalar piyasada ya kullanıma hazır sıvı halde ya da toz halinde bulunmaktadır. Standart formula tipleri arasındaki benzerlikler ebeveyn ve bakıcıların çocukları için hangi formulaların uygun olduğunu anlamasını zorlaştırmıştır. Bu durumun ciddi sağlık sorunlarına neden olabilecek yanlış beslenme uygulamalarına neden olması olasıdır.
Daha iyi anlaşılabilmesi için farklı tipteki standart bebek formulalar aşağıdaki tabloda özetlenmektedir:
Tablo 2: Gıda Standartları Tanımına Göre Standart Bebek Formulalara Ait Özet Tablo
Kaynaklar: ENeA. Tanımlar için referans: Codex Alimentarius 2011a, Codex Alimentarius 2011b
Standart formula yaşamın ilk yılı boyunca kullanılabilir, altı aylıkken devam formulasına geçmek şart değildir. Devam formulalarında genellikle bebeğin artan demir gereksinimini karşılamak için standart formulalardakinden yüksek düzeyde demirin yanı sıra çeşitli diğer vitaminlerden de yüksek düzeyde takviye bulunur. Buna ek olarak, devam formulasının protein bileşimi baskın protein bileşeninin whey yerine kazein olması açısından farklılık gösterir. Bu nedenle, bu formula altı ayın altındaki bebekler için uygun değildir. Demir yönünden zengin tamamlayıcı besinlerle birlikte standart formula bebeğin yaşamının ilk yılında yeterlidir. Ayrıca, 2013 yılında WHO şöyle bir bildiri yayınlamıştır:
"altı aylıktan itibaren anne sütü yerine kullanıldığında devam formulası gereksiz olmasının yanı sıra uygun da değildir. Mevcut formulasyonlar WHO 'nun bebekler ve küçük çocukların yeterli büyümesi ve gelişimi için önerdiğinden daha yüksek protein alımı ve daha düşük temel yağ asidi, demir, çinko ve B vitamini alımına yol açmaktadır.”
(WHO 2013a).
Bu nedenle, altı aylıktan itibaren çok çeşitli tamamlayıcı besinlerle birlikte standart formula kullanmak yerine devam formulasına geçmenin herhangi bir önemli avantaj sağlamadığı görülmektedir.
