Ders 6: Sıvı ve elektrolit gereksinimleri
6.3 Sodyum, Potasyum ve Klor Metabolizması
Alım:
- Endojen üretim yoktur, tamamen ekzojen kaynağa bağımlıdır,
- Yeni doğanlarda enteral alım ve parenteral alım tamamen uygulamaya bağımlıdır.
Çıkış:
- Terleme ve ter,
- Hidrasyonu normal olan bebeklerde Na+ 'nın üriner konsantrasyonu 20-40 mmol/l ve K+'nın konsantrasyonu 10-30 mmol/l civarındadır (Fusch & Jochum 2014). Elektrolitlerin idrar yoluyla atılması gün boyunca yüksek oranda sabittir ve bu durum fizyolojik koşullar içerisinde suyun düzenlenmesinden bağımsızdır.
- Feçes. Dışkıdaki Na+ kayıpları yaşa bağlıdır. Erken doğan bebekler vaktinde doğan bebeklerden daha fazla Na+ kaybı eğilimi gösterir (0.1 mmol/kg/gün'a karşı 0.002 mmol/Kg/gün). Dışkıdaki K+ kayıpları genellikle Na+ 'nın iki katı daha fazladır, ancak gebelik yaşıyla ilişkili değildir.
- Bağırsak tıkanması, ieostoma, plevral efüzyonlar, peritoneal drenaj ve tekrarlanan omurilik sıvısı drenajı gibi özel durumlarda ek kayıplar görülür. Mümkün olduğunda kaybın ne kadar olduğunun anlaşılabilmesi için bu tür sıvılardaki elektrolit konsantrasyonunun ölçülmesi tavsiye edilir.
- Büyüme: yağsız vücut dokusu birikimi elektrolit (biriken dokuda saklanan) gerektirir ve sodyumun yetersiz olduğu durumlarda büyüme ve kilo almanın erken doğan bebeklerde yavaşladığı gösterilmiştir (Bower et al. 1988; Haycock 1993).
Şekil 9: Vücut suyu bölümleri arasındaki su ve elektrolit değişimleri
1) karbonhidrat, protein ve yağların tam alımına (yaklaşık 15ml/kg/gün) dayalı metabolik su üretimi,
2) deri ve solunan hava yoluyla giriş,
3) sabit asitler ve ürenin vücuttan atılma gereksinimine ve istenen idrar ozmolaritesine bağlı hacim,
4) fekal su kayıpları: miktarlar sağlıklı olgularda ihmal edilebilir derecede azdır, ancak diyare ve/veya ileostoma (örn., NEC cerrahisi) varlığında fazladır,
5) onkotik basınç,
6) Na+ /K+ -ATPase 'ın aktivitesi uzun süreli ECF/ICF oranını tanımlar; kısa süreli değişimler ECV'de kısa süreli değişikliklere tabidir; su ve elektro-/ozmolit içeriği: ICV veya ECV ozmolaritesindeki herhangi bir değişim bölümün içine daha yüksek ozmolariteye sahip suyun hareket etmesine neden olacaktır.
Kaynak: Fusch & Jochum 2014, S Karger AG, İsviçre'nin izniyle basılmıştır