Ders 3: Formula ile Beslenmenin Tarihçesi

3.4 Formulanın Geliştirilmesi: 20. Yüzyılın İkinci Yarısı - devam

Ne yazık ki 1950'lerde sık kullanılan bebek formulaları bebeklerde doktorların o sıralarda formula ile beslenmeyle ilişkilendirmediği birtakım sağlık sorunlarına neden oldu. Bunlar arasında şunlar sayılabilir:

  • Böbreklerde potansiyeli yüksek çözünen yükü- bu bebeklerde hastalık sırasında hipernatremik dehidrasyon gelişmesi riski yaratır
  • Düşük demir içeriğinin yanısıra yüksek miktarda demir emilimi inhibitörü alımı
  • Düşük miktarda temel yağ asidi alımı (Fomon 2001)                  

Bebek formulası gelişiminde son 50 yılda kaydedilen ilerlemeye rağmen yukarıda açıklanan sağlık sorunlarının bazıları günümüzdeki formulalar doğru hazırlanmadığı takdirde sorun olarak kalmaya devam etmektedir. Bebek formulalarının doğru hazırlanması ve olası risklerle ilgili daha ayrıntılı bilgi için bu modülde yer alan Ünite 4 'e bakınız.

Yıllar içerisinde formulalar gümüzde kullanılan çeşitliliğe ulaştı. Gelişimdeki önemli aşamalar arasında formulaların D vitamini ve demir ile zenginleştirilmesinin yanı sıra protein kaynağında ilk kazein-ağırlıklı formulalardan insan sütünü daha iyi yansıtan whey-ağırlıklı formulalara geçiş yapılması şeklindeki değişim yer aldı.

1981 yılında Dünya Sağlık Örgütü Bebek Mamaları Gıda Standardı'nı yayınladı. Bu kodekste bebek formulasının ticari üretimiyle ilgili standartlar ve kılavuzlar genel hatlarıyla özetlenmiştir. Kodekste ayrıca 26 temel vitamin ve mineral listesi ve protein, yağ ve kalori içeriği standartları yer almaktadır
(Codex Alimentarius 2011a).

1865 yılından beri bilim insanları insan sütüne daha benzer sentetik bir formula yaratma gayreti içindedir. Bu süreç halen gelişmekte olan formulalarla günümüzde de devam etmektedir. Buna karşın, sentetik bir eşdeğerin bulunması zor gözükmektedir. Buna rağmen, çabaların başladığı 150 yıl öncesinden bu yana bebekler için alternatif gıdaların gelişiminde önemli mesafaler kat edilmiştir. Anne sütü bebeklerin beslenmesinde en iyi seçenek olarak kalmaya devam etse de, günümüzdeki bebek formulaları kullanıcılarına güvenli bir alternatif sunmaktadır.